Birden fazla mirasçı bulunduğunda mirasbırakanın bıraktığı malvarlığı elbirliği mülkiyetine tabi olur. Mirasın paylaşılması, bu elbirliği mülkiyetinin sona erdirilmesi ve her mirasçıya payının verilmesi sürecidir.

Yasal Dayanak: TMK m.642

"Mirasçılardan her biri, sözleşme veya kanun gereğince ortaklığı sürdürmekle yükümlü olmadıkça, her zaman mirasın paylaşılmasını isteyebilir."

Paylaşma Yöntemleri

1. Anlaşmalı Paylaşma (TMK m.676)

Tüm mirasçıların oybirliği ile paylaşma sözleşmesi yapılır. Tapu siciline tescil ile sonuç doğar.

2. Hâkim Yoluyla Paylaşma — Aynen Taksim

Mal varlığı bölünebiliyorsa hâkim, paylar oranında aynen bölünmesine karar verir. Bilirkişi raporu zorunludur.

3. Satış Yoluyla Paylaşım

Aynen taksim mümkün değilse açık artırma ile satılarak bedelin paylaşılmasına karar verilir. Detaylı bilgi: İzale-i Şuyu Davası.

Önalım Hakkı (TMK m.642/2)

Bir mirasçı, payını üçüncü bir kişiye devrederse, diğer mirasçılar önalım hakkını kullanarak payı satıştaki bedelle satın alabilir. Süre: 3 ay (öğrenmeden) ve 2 yıl (devirden).

Mirasta Denkleştirme (TMK m.669-675)

Mirasbırakanın altsoyuna sağlığında yaptığı önemli kazandırmalar (çeyiz, eğitim, evlenme yardımı vb.) mirasın paylaşılmasında denkleştirilmek üzere hesaba katılır. Açıkça denkleştirme dışı tutulmuş kazandırmalar bunun dışındadır.

Yargıtay 14. HD Yaklaşımı

Yargıtay 14. HD, miras paylaşma davalarında mirasbırakanın tüm aktif ve pasif mal varlığının tek dosyada ele alınması gerektiğini, parça parça paylaşmaların ileride yeni davalara yol açacağını vurgulamaktadır.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

  • Görevli: Sulh Hukuk Mahkemesi (HMK m.4/1-b)
  • Yetkili: Mirasbırakanın son yerleşim yeri

Paylaşma Davası Aşamaları

  1. Mirasçılık belgesinin alınması
  2. Tereke listesinin çıkartılması
  3. Mahkemeye dava açılması (mecburi dava arkadaşlığı — tüm mirasçılar)
  4. Bilirkişi keşfi
  5. Aynen taksim mümkün değilse satış kararı
  6. Açık artırma ile satış (icra dairesi)
  7. Bedellerin pay edilmesi

Miras paylaşımı genelde uzun, masraflı ve duygusal davalardır. Miras hukuku avukatı desteği gereksiz yıpranmayı önler.