Estetik cerrahi, "iyileştirme amacı" yerine "görsel iyileştirme amacı" güttüğü için, hekim sorumluluğu açısından özel kurallara tabidir. Yargıtay, estetik cerrahide hekimi "sonuç vaadi" sınırına yaklaştırılmış sorumluluk ile değerlendirir.
Hukuki Çerçeve
- 1219 sayılı Tababet ve Şuabatı Sanatlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun.
- Hasta Hakları Yönetmeliği.
- TBK m.49-56, TBK m.502 (vekâlet).
- TCK m.85-89 (taksirle yaralama/öldürme).
Aydınlatılmış Onam
Estetik cerrahide aydınlatılmış onam özel ve detaylı olmalıdır:
- İşlemin tüm aşamaları.
- Olası yan etkiler ve komplikasyonlar.
- Beklenen sonucun fotoğraflarla görselleştirilmesi.
- Alternatif tedavi yöntemleri.
- İşlem yapılmazsa durum.
"Yan Etki" — "Komplikasyon" Ayrımı
- Yan etki: Tıbbi olarak öngörülebilir, hastaya bildirilen riskler.
- Komplikasyon: Öngörülemez veya hekim hatasından kaynaklı sonuçlar.
- Yan etki — onam alınmışsa hekim sorumluluğu zayıf.
- Komplikasyon — hekim hatası varsa malpraktis.
"Sonuç Vaadi" Sorunu
Estetik cerrahide hekim "ne kadar iyi olacağını" gösteren öncesi-sonrası fotoğraflar paylaşırsa vekâlet sözleşmesinden eser sözleşmesine kayan bir ilişki ortaya çıkabilir. Yargıtay bu durumda hekimi "sonuç sorumluluğu"na yaklaştırılmış değerlendirir.
Yargıtay 13. HD ve HGK — Yerleşik Yaklaşım
13. HD ve HGK, estetik cerrahide aydınlatılmış onamın somut ve detaylı olmasını arar; "imza attı" yetersizdir, hastanın fiilen anladığını gösteren belge kademeleri (görüşme, broşür, video) aranır. Sonuç vaadi içeren reklam/web sitesi içeriği ise hekimin sorumluluğunu artırır.
Tazminat Kalemleri
- Yapılan işlem ücretinin iadesi.
- Düzeltme operasyonu masrafı.
- Tedavi giderleri.
- Geçici iş göremezlik.
- Sürekli iş göremezlik (yüz, beden hasarı).
- Manevi tazminat.
Pratik Tavsiyeler
- İşlem öncesi tüm belgeleri saklayın (sözleşme, onam, broşür, sosyal medya).
- İşlem sırası ve sonrası fotoğraflar.
- Şikâyet bildirimi: hastane + Sağlık Bakanlığı + Tabip Odası.
- Bilirkişi raporu.
- 5 yıl zamanaşımı.
Estetik malpraktis dosyaları artıyor. Sağlık hukuku avukatı ile yürütülmelidir.